Smaakt de jenever van nu net zoals de jenever van vroeger?

Op zoek naar een origineel kerstcadeautje? Dan is een fles Balegemse jenever van de Stokerij Van Damme uit de Zwalmstreek net wat je zoekt!  Een fles Balegemse jenever is niet alleen een heerlijk opkikkertje om de koude dagen door te komen. Het is een streekproduct met een grote traditie. De oude stokerij is beschermd erfgoed en het recept voor de graanjenever is al sinds 1862 ongewijzigd. We vertellen je er alles over.

De stokerij: historisch erfgoed

Laat ons beginnen bij het begin. Voor de stokerij Van Damme is dat 1862. In die tijd begint het avontuur van boer Hendricus De Backer en zijn vrouw Coletta Boxtaele. Net zoals vele Vlaamse boeren in die tijd beginnen ze hun eigen jenever te stoken met de graanoverschotten van de boerderij. Hun jenever wordt zo’n succesproduct dat het familiebedrijf vandaag, zeven generaties later nog steeds bestaat.

Bij het stoken van de jenever gaat niets verloren. Het graan voor de jenever wordt al meer dan een eeuw op de boerderij geteeld en het restproduct van het stookproces, genaamd ‘spoeling’, wordt aan het vee gevoederd. De runderen kunnen in de winter op de koude stallen wel wat krachtvoeder gebruiken.

Tot op heden wordt de originele stookinstallatie, inmiddels erkend als erfgoed, gebruikt. Vandaag worden de zusjes Sofie, Ilse en Eva Lampaert klaargestoomd om de fakkel over te nemen. Vol energie timmeren ze elk op hun manier aan het bedrijf. Ze eren de oude tradities en blijven werken volgens de ambachtelijke procedures die al 7 generaties lang worden doorgegeven. Maar ze innoveren ook en ze bedenken frisse nieuwe recepten die erg gesmaakt worden.

Van korrel tot borrel: hoe wordt de jenever gemaakt

De stokerij is een ‘warme’ stokerij, de laatste landbouw-jeneverstokerij in de Benelux die het graan zelf teelt. Het stoken van de jenever duurt in totaal 1 week, voor het hele proces van korrel tot borrel. Inclusief rijping is ongeveer een jaar tijd nodig.

Tijdens het productieproces wordt het graan van de boerderij gemalen in een molen en in warm water gemengd met mout. Zo ontstaat een beslag waaraan gist wordt toegevoegd. Het resultaat is een soort van bierbrij met laag alcoholgehalte. Pas dan wordt er gestookt. Het beslag wordt gedistilleerd in de stookkolom waardoor er ruwe alcohol ontstaat. Deze wordt een tweede keer gedestilleerd om te zuiveren en moet dan gaan rijpen op eiken vaten. Na het rijpen wordt de graanjenever versneden in kleinere vaten en machinaal gebotteld.

Tot slot nog enkele weetjes

  • Vrouwen aan de macht. De stokerij bewijst het alvast. Al generaties lang runnen vrouwen het bedrijf. Dominique is vandaag gespecialiseerd in de jeneverproductie,  terwijl haar man Ludo de boerderij runt.  Hun drie dochters Sofie, Eva en Ilse zijn intussen ook actief in de zaak.
  • Meer dan jenever. Naast graan- en fruitjenever wordt er intussen ook gin en advocaat gemaakt.
  • Voor de zoetekauwen: in een voormalige stal in de hoeve kan je elke dag terecht voor een heerlijke kop koffie met een huisgemaakte jeneverpraline.
  • Te veel jenever geproefd tijdens een visite aan de stokerij? Dan kan je een nachtje blijven logeren in de vierkantshoeve.